Bezpłatna rehabilitacja z ZUS: kto może dostać skierowanie i jak złożyć wniosek?

Program rehabilitacji leczniczej ZUS obchodzi 30-lecie. Jest przeznaczony dla osób, którym problemy zdrowotne mogą odebrać zdolność do pracy, ale których stan może się poprawić dzięki leczeniu i rehabilitacji.

Na Podkarpaciu w 2025 r. skierowanie do programu otrzymało 1168 osób. Od stycznia do września 2026 r. było ich 1086. Do najczęstszych przyczyn należą schorzenia narządu ruchu, narządu głosu, układu krążenia oraz dolegliwości psychosomatyczne.

O skierowanie mogą starać się osoby ubezpieczone w ZUS, pobierające zasiłek chorobowy lub świadczenie rehabilitacyjne, a także osoby z okresową rentą z tytułu niezdolności do pracy. Warunkiem jest rokowanie, że rehabilitacja pomoże odzyskać zdolność do pracy.

Potrzebę rehabilitacji może również wskazać lekarz orzecznik ZUS podczas kontroli zwolnienia lekarskiego. Program jest dostępny także dla osób ubiegających się o świadczenie rehabilitacyjne lub rentę z tytułu niezdolności do pracy.

Wniosek o rehabilitację - formularz PR-4 - może przygotować lekarz, u którego pacjent się leczy. Dokument można złożyć w dowolnej placówce ZUS; lekarz może też przekazać go elektronicznie w imieniu pacjenta.

Do wniosku potrzebne są m.in. dane osobowe i kontaktowe, rozpoznanie medyczne, dokumentacja leczenia oraz opinia o szansach na odzyskanie zdolności do pracy po rehabilitacji. O potrzebie skierowania rozstrzyga lekarz orzecznik ZUS lub fizjoterapeuta - po badaniu albo na podstawie dokumentacji. Informację o terminie i miejscu pobytu pacjent otrzymuje pocztą.

Rehabilitacja trwa standardowo 24 dni, choć lekarz w ośrodku może wnioskować o jej skrócenie lub wydłużenie za zgodą ZUS. Leczenie odbywa się w trybie stacjonarnym albo ambulatoryjnym. Ośrodki znajdują się w różnych częściach Polski, dlatego pacjent z Podkarpacia może otrzymać skierowanie poza województwo.

ZUS pokrywa koszt rehabilitacji, a w przypadku pobytu stacjonarnego także zakwaterowania, wyżywienia i przejazdu najtańszym środkiem komunikacji publicznej. Program obejmuje różne rodzaje schorzeń, m.in. choroby narządu ruchu, układu krążenia i oddechowego, narządu głosu, ośrodkowego układu nerwowego, a także rehabilitację po leczeniu raka piersi.

W pierwszej połowie 2026 r. osoby w wieku 50–59 lat stanowiły 50,91 proc. uczestników rehabilitacji. Kolejne 22,18 proc. było w wieku 40–49 lat, a 18,36 proc. miało od 60 do 66 lat. Łącznie osoby w wieku 40–66 lat stanowiły 91,45 proc. rehabilitowanych.

Jak informuje Wojciech Dyląg, regionalny rzecznik prasowy ZUS w województwie podkarpackim, program ma wspierać powrót do zdrowia i ograniczać ryzyko utraty możliwości dalszej pracy.